مقاومت آنتی بیوتیکی در بین باکتریهای سودوموناس آیروجنوزا- اشر شیاکلی و کلبسیلا پنومونیه

 

باکتری سودوموناس آیروجینوزا

 

                                   

 

 

 یک پاتوژن فرصت طلب بوده که در محیط های بیمارستانی می تواند منجر به بروز عفونتهای ثانویه شود. این باکتری یک باکتری گرم منفی و هوازی میله ای شکل و متعلق به خانواده Pseudomonadaceae  می باشد. این خانواده شامل جنسهای دیگری نیز می باشد که رویهمرفته به طور غیر رسمی تحت عنوان Pseudomonads  شناخته می شوند.سودوموناس آیروجینوزا به طور معمول در خاک و آب ساکن بوده و روی سطوح گیاهان و همچنین به طور اتفاقی روی سطح بدن حیوانات وجود دارد. این باکتری قادر است عفونتهای دستگاه ادراری، عفونتهای سیستم تنفسی، درماتیت، عفونتهای بافتهای نرم بدن، باکتریمی، عفونتهای مفاصل و استخوانها ، عفونتهای سیستم گوارشی و انواع دیگری از عفونتهای سیستماتیک را در بیماران مبتلا به سرطان، ایدز و سایر بیماریهایی که منجر به تضعیف سیستم ایمنی بدن می گردند، منجر شوند. ریسک مرگ و میر این بیماران در اثر عفونتهای ناشی از سودوموناس آیروجینوزا 50 % گزارش شده است.  مقاومت این باکتری به داروهای آنتی بیوتیکی یکی از مسائلی است که در درمان بیماران بستری شده در بیمارستان که دچار عفونتهای سودوموناسی شده اند بایستی مورد توجه قرار گیرد. در تحقیقی که در دانشگاه بوستون بر روی 498 بیمار مبتلا به عفونتهای سودوموناسی صورت گرفت میزان مقاومت این باکتری نسبت به آنتی بیوتیکهای piperacillin  ، ceftazidime ، ciprofloxacin  و  imipenem  بررسی شد . در این تحقیق مشخص گردید که 144 بیمار نسبت به هر چهار آنتی بیوتیک مقاومت نشان داده اند و میزان مرگ ومیر در افرادی که مقاومت دارویی داشته اند 27 % گزارش گردید.در مطالعه دیگری که در ایتالیا صورت پذیرفت میزان مقاومت آنتی بیوتیکی سودوموناس آیروجینوزا نسبت به آنتی بیوتیکهای meropenem  9 % ، imipenem  19.3 % ، ceftazidime 13.4 % ، carbenicillin 27.3 % ، piperacillin 12 % ، ticarcillin/calvulanic acid  22.8 % ، amicacin 10.6 % ، ciprofloxacin   31.9 % گزارش شده است و همچنین حدود 44.4 % از کل باکتریهای ایزوله شده حد اقل نسبت به یک آنتی بیوتیک مقاوم بوده اند. 

کلبسیلا پنومونیه

                                          کلبسیلا  پنومونیه

             

                                     

 

باکتری دیگری که حائز اهمیت است  بوده که یک باکتری گرم منفی غیر متحرک،میله ای شکل ،کپسولدار و تخمیر کننده لاکتوز و از انواع  باکتریهای بی هوازی اختیاری است . این باکتری جزو فلورطبیعی دهان پوست و روده می باشد. کلبسیلا پنومونیه مهمترین گونه از جنس کلبسیلا بوده و جزو خانواده انتروباکتریاسه و رده انتروباکتریالس میباشد.ایندول منفی بوده و قابلیت رشد بر روی محیط melezitose وhydroxybutyrate ۳  را دارد.در محیط های بیمارستانی عفونتهای ناشی از آن متداول می باشدکه بیماری پنومونی را عارض میگردد.همچنین عفونتهای دستگاه ادراری رانیز باعث می شود.در واقع کلبسیلا پنومونیه بعد از E-coli دومین پاتوژن مهم دستگاه ادراری می باشد. امروزه عفونتهای ناشی از کلبسیلا نسبت به گذشته بیشتر است و به نظر می رسد این مسئله به خاطر مقاومت آن نسبت به آنتی بیوتیکها می باشد.گونه های کلبسیلا می توانند دارای پلاسمید های مقاوم (R-Plasmides ) باشند که باعث مقاومت باکتری  در مقابل  آنتی بیوتیکهایی   چون   Ampicillin  و Carbenicillin می شود. نکته ای که مسئله مقاومت این باکتری را نگران کننده تر می کند انتقال پلاسمید های مقاوم از گونه ای به گونه دیگر می باشدکه باعث افزایش جمعیت و تعداد گونه های مقاوم در برابر آنتی بیوتیک خواهد شد.

  

 

 

 

 

 

اشر شیاکلی:

                                                   کلنی اشرشیاکلی

 

 

  

 یکی از گونه های اصلی باکتریایی در روده باریک پستانداران بوده که تحت عنوان فلور روده (Gut Flura ) نیز شناخته می شود . زمانی که این باکتری در روده بزرگ وجود داشته باشد می تواند در فرایند تولید مدفوع وتولید ویتامین k و همچنین جذب مواد غذایی کمک کننده باشد. اشرشیاکلی در سال 1885 توسط تئودور اشر کشف شد. هر انسان روزانه به طور متوسط حدود صد بیلیون باکتری اشرشیاکلی را از طریق مدفوع دفع می کند .این باکتری گرم منفی بوده و مانند سایر باکتری های گرم منفی نمی تواند به صورت منفرد(Sporulate ) وجود داشته باشد و از اینرو همواره به صورت کلنی دیده می شوند.

 انتقال پلاسمید مقاوم به آنتی بیوتیک

 

 

به دلیل سازگار شدن آن با شرایط حاکم در روده پستانداران این باکتری بیشترین رشد رادر بدن موجود زنده (in vivo ) خواهند داشت ولی در محیط زیست برای رشد بهینه بایستی دما کمی بیشتر از دمای بدن موجود زنده باشد. اشرشیاکلی نسبت به بسیاری از آنتی بیوتیکهایی مورد استفاده برای باکتریهای گرم مثبت مقاوم است . از آنتی بیوتیکهایی که در درمان بیماریهای ناشی از اشر شیاکلی استفاده می شوند می توان به آموکسی سیلین٬ وسایر پنی سیلینهای نیمه سنتزی وهمچنین بسیاری از آنتی بیوتیکهای دیگر مثل  سفالوسپرینها  (Cephalosporins ) Carbapenems ٬  Aztreonam٬ وTrimethoprim اشاره کرد.                           

مسئله مقاومت آنتی بیوتیکی از دونظر حائز اهمیت است .اول اینکه عمده مواد دارویی که در درمان بیماریهای ناشی شده از این سه نوع میکروب مورد استفاده قرار می گیرد آنتی بیوتیکها هستند ازاینرو با ا ستفاده بی رویه این مواد دارویی توسط انسان و به مراتب ورود کنترل نشده آن به محیط زیست و خصوصا اکوسیستم آبی و فاضلاب سرعت مقاوم شدن میکروبها به دلیل تماس بیش از حد آنتی بیوتیکها با آنها افزایش می یابد . در واقع محیط فاضلاب در عین حال که انواع گوناگونی از میکروبها و باکتریها را درخود پرورش می دهد محیطی مناسب برای مقاوم شدن باکتریها نسبت به آنتی بیوتیکها نیز می باشد چراکه مقادیر قابل توجهی از آنتی بیوتیکها به طور بی رویه ای به داخل فاضلاب راه یافته است. بایستی توجه داشت که به دلیل انتقال پلاسمید های مقاوم به آنتی بیوتیک از یک گونه باکتریایی به گونه ای دیگر هر چه بیشتر بر تعداد گونه های مقاوم و جمعیت آنها اضافه خواهد شد.و در این حالت است که با ورود مجدد گونه های مقاوم شده به بدن انسان دیگر آنتی بیوتیکهای مصرفی جوابگوی در مان بیماران نخواهد بود و از این طریق سلامتی انسان تهدید خواهد شد.

ازدیدی دیگر نیز ورود ترکیبات آنتی بیوتیکی به سیستمهای فاضلاب شهری می تواند حائز اهمیت باشد و آن اینکه چون میکروبها به عنوان کارگران اصلی تصفیه خانه های فاضلاب محسوب می شوند ورود آنتی بیوتیکها به سیستمهای تصفیه بیولوژیکی فاضلاب به دلیل تاثیر آنتی میکروبیال باعث از بین رفتن جمعیت میکروبی شده و این مسئله می تواند فرایند های تصفیه بیولوژیکی را مختل نموده وکارایی فرایند راپایین آورد.

از اینرو لازم است تا با بهبود و ارتقای سطح فرهنگ مصرف دارو در جامعه خصوصا در کشور خودمان یعنی ایران که هر کس سعی می کند مشکلات و فشار های زندگی را با مصرف سر خود دارو تسکین بخشد از استفاده بی رویه وتجویز نشده دارو ها خودداری نمود.

+ نوشته شده توسط هادی در پنجشنبه دهم خرداد 1386 و ساعت 19:55 |


Powered By
BLOGFA.COM